FYRSTU ÁRIN Í SÖGU LEIKSKÁLDAFÉLAGSINS
Fyrstu heildstæðu samningar leikritahöfunda við atvinnuleikhúsin í landinu voru gerðir í janúar 1976. Samninginn undirrituðu Sveinn Einarsson Þjóðleikhússtjóri, Vigdís Finnbogadóttir leikhússtjóri Leikfélags Reykjavíkur, Sigurður A. Magnússon formaður Rithöfundasambands Íslands og Örnólfur Árnason formaður Félags íslenskra leikritahöfunda.
„Mánudaginn 1. apríl 1974 komu saman í Iðnó eftirtaldir menn: Oddur Björnsson, Örnólfur Árnason, Matthías Johannessen, Sigurður Róbertsson, Gunnar M. Magnúss, Þorvarður Helgason, Sveinn Einarsson, Jökull Jakobsson og Agnar Þórðarson.“
Svo hljóðar upphaf stuttrar fundargerðar sem Þorvarður Helgason skráði, en Örnólfur Árnason átti frumkvæði að því að fundurinn var haldinn. Jökull Jakobsson bar fundinum kveðju Halldórs Laxness sem óskaði eftir því að mega teljast í hópi stofnfélaga. Tilgangur fundarins var „að koma á stofn hagsmunasamtökum höfunda sem einkum hafa samið fyrir leikhús útvarp og sjónvarp." Hliðstætt félag, Félag íslenskra leikritahöfunda, hafði áður starfað undir forystu Gunnars M. Magnúss, en aðalfundur var þar seinast haldinn 1971. Niðurstaða fundarins í Iðnó var að kjósa fimm manna nefnd til að gera ákveðnar tillögur um stofnun nýs félags eða endurreisnar þess gamla. Í nefndina voru skipaðir Þorvarður Helgason, Örnólfur Árnason, Oddur Björnsson, Jökull Jakobsson og Agnar Þórðarson.
Stofnfundur var boðaður í Þjóðleikhúskjallaranum 26. október 1974. Í stofnskránni segir m. a. „Tilgangur félagsins er að gæta hagsmuna og réttinda leikritahöfunda, m. a. með því að gera samninga við leikhús, leikfélög, Ríkisútvarpið og aðra þá sem kunna að óska eftir að flytja verk félagsmanna. Þá vill félagið beita sér fyrir kynningu íslenskra leikrita innanlands og utan og því að fjölmiðlar flytji sem mest af íslenskum leikritum. Félagið stuðlar að auknum kynnum þeirra sem leikritun stunda á Íslandi og einnig að því að þeir fylgist sem best með aðstöðu starfsbræðra sinna í öðrum löndum, bæði með aðild félagsins að alþjóðasamtökum og persónulegri þátttöku félagsmanna í ráðstefnum o.s.frv. á alþjóðavettvangi. Félagið tekur ekki þátt í baráttu stjórnmálaflokka né hlutast til um liststefnur, stjórnmálaskoðanir eða trúarbrögð."
Félagið var nefnt eftir gamla félaginu og hlaut nafnið Félag íslenskra leikritahöfunda. Fyrsta stjórn félagsins var þannig skipuð: Örnólfur Árnason, formaður, Þorvarður Helgason, ritari, Hrafn Gunnlaugsson, gjaldkeri, Jökull Jakobsson og Oddur Björnsson meðstjórnendur. Stofnfélagar voru alls 21.
Engir samningar voru í gildi við leikhúsin á þessum tíma og voru greiðslur til höfunda leikrita, innlendra sem erlendra, miðaðar við það almenna, alþjóðlega fyrirkomulag sem nefndist "royalty-kerfi", þ.e. að höfundur fékk ákveðinn hundraðshluta af aðgöngumiðasölu, oftast 8% en stundum 10%, t.d. ef um söngleiki eða óperur var að ræða. Með vaxandi opinberum styrkjum og öðrum fjárstuðningi við leiklistarstarfsemi gefur auga leið að hlutur höfundar skertist þótt sú þróun væri að öðru leyti gleðileg og aðgöngumiðaverð færi lækkandi. Forsvarsmenn leikskálda í nálægum löndum og víðar um heim voru farnir að leita leiða til að rétta þá slagsíðu sem komin var á fjárhagshlið leikhúsrekstrarins vegna breyttra aðstæðna. Í febrúar 1975 sótti Félag íslenskra leikritahöfunda um inngöngu í Norræna leikskáldasambandið, Nordisk Dramatiker Union, og var tekið inn á aðalfundi þess sem haldinn var í Holsterbro í Danmörku í maí sama ár. Fulltrúi Íslands í stjórn hins norræna sambands til ársins 1985 var Örnólfur Árnason og gegndi hann formennsku þess 1980-1982.
Félagið hófst fljótt handa um að kynna sjónarmið leikritahöfunda fyrir íslenskum stjórnvöldum sem stóðu að verulegu leyti undir rekstri atvinnuleikhúsanna. Sömuleiðis var knúið á um samningsgerð við leikhúsin sem tæki tillit til þeirrar staðreyndar að meginhluti kostnaðar leikhúsanna var ekki lengur greiddur af aðgangseyri. Fyrsti samningur Félags íslenskra leikritahöfunda við Þjóðleikhúsið og Leikfélag Reykjavíkur var undirritaður 5. janúar 1976. Var hann að mestu byggður á "royalty-kerfinu" en stórhækkun varð á óafturkræfri fyrirframgreiðslu miðað við það sem áður hafði tíðkast. Réttlætisbaráttan hélt áfram gegn stjórnvöldum og var þessum samningi því sagt upp 1. september 1977 og þá var "royalty-kerfið" loks afnumið og farið að greiða höfundi fasta fjárhæð pr. sýningu án tillits til miðaverðs eða aðsóknar. Nýir samningar við Þjóðleikhúsið og Leikfélag Reykjavíkur, byggðir á þessum grunni, tóku gildi 1. janúar 1978. Þeir tóku einnig til þýðinga á leikritum. Þá gerði félagið sinn fyrsta samning við Bandalag íslenskra leikfélaga í febrúar 1976.
Félag íslenskra leikritahöfunda hafði frá upphafi náið samstarf við hið nýstofnaða Rithöfundasamband Íslands enda voru flestir félagarnir einnig meðlimir í Rithöfundasambandinu. Var sá háttur hafður á að Félag íslenskra leikritahöfunda hafði á sínu forræði alla samningagerð við leikhúsin en allir rithöfundar nutu sömu kjara samkvæmt þeim og voru samningar við leikhúsin reyndar gerðir í nafni beggja félaganna og undirritaðir af báðum formönnum þeirra. Í samningagerð við Ríkisútvarpið, sem á þessum árum var ekki síður starfsvettvangur leikskálda en leikhúsin, hafði Rithöfundasambandið aftur á móti forystu en sú hefð skapaðist að tveir af forvígismönnum leikskálda ættu sæti í samninganefndinni og hefðu orð fyrir henni varðandi flutning leiklistar í útvarpi og sjónvarpi. Þetta kom einkum í hlut Örnólfs Árnasonar og Þorvarðs Helgasonar fyrstu tíu árin.
Félagið átti á þessum árum drjúgan þátt í að hvetja til aukinnar umræðu milli hinna ýmsu greina leiklistarfólks, m.a. með því að halda svonefnd leiklistarþing sem voru nýlunda þá en urðu brátt reglulegur þáttur í leiklistarlífinu. Fyrsta íslenska leiklistarþingið var haldið haustið 1975. Þegar Leiklistarráð var stofnað árið 1978 var fulltrúi félagsins, Örnólfur Árnason, kjörinn í þriggja manna framkvæmdastjórn þess og sat þar um margra ára skeið. Varðandi alþjóðlegt samstarf má nefna að Guðmundir Steinsson og Örnólfur Árnason sóttu fjölmörg þing á vegum Alþjóðaleikhússtofnunarinnar. Í Madrid árið 1981 var Örnólfur kosinn varaformaður PPC, Permanent Playwrights' Committee, hjá ITI, sem var eins konar heimssamband leikskálda, og sinnti hann því embætti til ársins 1985.
Samningum við leikhúsin var sagt upp 1. janúar 1980 og þá gerðar talsvert harðari kröfur en áður um kjarabætur til handa íslenskum leikskáldum sem áttu reyndar vaxandi gengi og vinsældum að fagna meðal leikhúsgesta. En einkum vegna tregðu fulltrúa fjármálaráðuneytisins gengu samningaviðræður hægt. Um tíma var samningslaust og í ársbyrjun 1981 lýsti Félag íslenskra leikritahöfunda yfir verkbanni á Þjóðleikhúsið. Voru félagsmenn hvattir til "að semja ekki um sýningar á verkum sínum við Þjóðleikhúsið fyrr en nýir samningar hafa verið undirritaðir og samþykktir" eins og segir í Fréttabréfi Rithöfundasambandsins frá þeim tíma. Að lokum náðist þó samkomulag og var nýr samningur undirritaður við Þjóðleikhúsið 3. apríl 1981 sem fól í sér verulega hækkun á lágmarkstryggingunni, rúm 80% fyrir verk á Stóra sviðinu og 35% á Litla sviðinu. Í þeirri samninganefnd sátu Örnólfur Árnason, Birgir Sigurðsson, Guðmundur Steinsson og Þorvarður Helgason.
Formenn Leikskáldafélagsins frá stofnun þess:
Örnólfur Árnason 1974-1985
Sveinn Einarsson 1985-1989
Ólafur Haukur Símonarson 1989-1998
Árni Ibsen 1998-2004
Hávar Sigurjónsson frá 2004